قهوه در زندگی امروزه به قدری پرطرفدار است که در برخی از کشورها میزان مصرف آن پس از آب، در جایگاه دوم قرار میگیرد. بسیاری از افراد روز خود را با نوشیدن قهوه آغاز میکنند تا انرژی بیشتری داشته باشند و احساس خواب آلودگی آنها از بین برود. کافئین موجود در این نوشیدنی احساس خستگی را کاهش میدهد و به افزایش سطح هوشیاری کمک بسیار خوبی مینماید. علاوه بر این مصرف قهوه ناشتا میتواند بر بهبود خلق و خو، تقویت عملکرد ذهنی و حتی افزایش بازدهی ورزشی تاثیر مثبتی داشته باشد. همچنین تحقیقات و مطالعات نشان میدهند که این نوشیدنی در روند کاهش وزن نقش موثری دارد و در برابر برخی بیماریها مانند دیابت نوع ۲، آلزایمر و مشکلات قلبی اثر محافظتی دارد.
فواید نوشیدن قهوه ناشتا
نوشیدن قهوه ناشتا برای بسیاری از افراد تنها یک عادت صبحگاهی نیست بلکه راهی برای شروع پر انرژی به شمار میرود. در سالهای اخیر پژوهشهای مختلفی به بررسی اثرات این نوشیدنی در حالت معده خالی پرداختهاند و نتایج جالبی به دست آمده است.
افزایش متابولیسم و کمک به چربی سوزی
از مهمترین فواید قهوه ناشتا میتوان به افزایش سرعت سوخت و ساز بدن اشاره نمود. کافئین با تحریک ترشح آدرنالین، فرایند تجزیه چربیها را فعال میکند. طی تحقیقات به عمل آمده، نشان داده شد که مصرف قهوه در حالت ناشتا میتواند میزان چربی سوزی را تا ۲۹ درصد افزایش دهد. به عنوان مثال، بسیاری از ورزشکاران کراس فیت قبل از تمرین اقدام به نوشیدن یک فنجان قهوه مینمایند و عملکرد آنها حدود ۱۵ درصد بهتر میشود.
بهبود تمرکز و عملکرد ذهنی
زمانی که معده خالی است، کافئین سریعتر جذب میشود و طی حدود ۱۵ الی ۳۰ دقیقه به مغز میرسد. این ماده با اثر بر گیرندههای عصبی مرتبط با خواب آلودگی میزان ترشح دوپامین را افزایش میدهد و تمرکز و حافظه کاری را تقویت میکند. پژوهشها نشان میدهند که مصرف قهوه ناشتا خطاهای شناختی را تا ۲۲ درصد کاهش میدهد. بسیاری از برنامه نویسان و مدیران اجرایی ترجیح میدهند روز خود را با نوشیدن یک فنجان قهوه آغاز نمایند و با این کار بهره وری آنها به شکل محسوسی افزایش مییابد.
حمایت از سلامت کبد و کاهش خطر دیابت
قهوه سرشار از ترکیبات آنتی اکسیدانی مانند پلیفنولها و اسید کلروژنیک است که موجب بهبود عملکرد آنزیمهای کبدی میشوند. مصرف منظم قهوه با کاهش ۴۰ درصدی خطر ابتلا به سیروز کبدی ارتباط دارد. همچنین برخی از مطالعات دیگر نشان دادند که نوشیدن قهوه ناشتا حساسیت به انسولین را بهبود میدهد و سبب کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ تا ۳۵ درصد میشود.
اثرات ضد پیری و تقویت سیستم ایمنی
از دیگر فواید قهوه ناشتا میتوان به نقش آن در مقابله با رادیکالهای آزاد اشاره کرد. آنتی اکسیدانهای موجود در قهوه به کاهش التهاب کمک میکنند و از ساختارهای سلولی محافظت مینمایند. با خرید قهوه عمده و مصرف آن در طول روز میتوانید به راحتی طول عمر خود را افزایش دهید. شواهد و تحقیقات علمی نشان میدهند که قهوه ناشتا در صورت مصرف متعادل، اثرات مثبتی بر سلامت و عملکرد روزانه دارد.
آیا نوشیدن قهوه ناشتا مضر است؟
بسیاری از افراد عادت دارند روز خود را با نوشیدن یک فنجان قهوه ناشتا آغاز نمایند و از طعم و انرژی آن لذت ببرند. با این حال عدهای معتقد هستند که نوشیدن قهوه با معده خالی برای سلامتی مضر است. در ادامه این موضوع را بررسی میکنیم که آیا قهوه ناشتا واقعاً ضرر دارد و چه عوارضی ممکن است به همراه داشته باشد؛ همچنین به بررسی بهترین زمان برای نوشیدن قهوه خواهیم پرداخت.
مضرات قهوه ناشتا؛ از تاثیر بر معده تا هورمون استرس
ممکن است این سوال برای بسیاری از افراد مطرح شود که آیا قهوه ناشتا میتواند به بدن آسیب بزند؟ برخی بر این باورند که نوشیدن قهوه با معده خالی مضرتر است؛ زیرا ماده غذایی دیگری در معده وجود ندارد تا از دیواره آن در برابر اسید محافظت کند. با این حال پژوهشها نتوانستهاند ارتباط قطعی و محکمی میان مصرف قهوه و بروز مشکلات گوارشی پیدا کنند. برخی از افراد نسبت به قهوه حساستر هستند و ممکن است به طور مداوم دچار سوزش معده، حالت تهوع، استفراغ یا سوء هاضمه شوند. نکته قابل توجه این است که در این افراد شدت و میزان بروز علائم در هنگام نوشیدن قهوه چه با معده پر و چه به صورت ناشتا تفاوتی ندارد.
در عین حال شما باید به واکنش بدن خود توجه زیادی داشته باشید. اگر متوجه میشوید که نوشیدن قهوه ناشتا برای شما ناراحتی گوارشی ایجاد میکند، بهتر است آن را همراه با مصرف غذا میل کنید و زمان و مقدار مصرف خود را بر همین اساس تنظیم نمایید.
از دیگر بحثهای رایج درباره مصرف قهوه ناشتا تاثیر آن بر هورمون کورتیزول است. هورمونی که توسط غدد فوق کلیوی ترشح میشود و در تنظیم سوخت و ساز، فشار خون و قند خون نقش دارد. به همین دلیل برخیها تصور میکنند که قهوه ناشتا برای لاغری مفید است. سطح کورتیزول به طور طبیعی در زمان بیدار شدن به بالاترین حد خود میرسد، در طول روز سطح آن کاهش پیدا میکند و در ابتدای خواب دوباره افزایش مییابد. قهوه میتواند ترشح این هورمون را تحریک کند. به همین دلیل برخی معتقدند نوشیدن آن در ساعات ابتدایی صبح که میزان کورتیزول بالاست، ممکن است خطرناک باشد.
چه زمانی قهوه بنوشیم تا بیشترین اثر را داشته باشد؟
بسیاری از ما عادت داریم قهوه ناشتا را همان لحظه بعد از بیدار شدن بنوشیم، اما شاید بهتر باشد کمی در زمان آن تامل کنیم. در ساعات اولیه صبح، سطح هورمون کورتیزول به طور طبیعی در بالاترین میزان خود قرار دارد. این هورمون کمک میکند بدن بدون نیاز به محرک بیرونی، بیدار و آماده فعالیت شود.
به همین دلیل گفته میشود اگر قهوه ناشتا را دقیقاً در اوج ترشح کورتیزول بنوشید، ممکن است اثر کافئین آن طور که انتظار دارید، محسوس نباشد. برای افرادی که خواب منظم دارند، معمولاً بین ساعت ۸ تا ۹ صبح اوج این هورمون است و بازه حدود ۹:۳۰ تا ۱۱:۳۰ میتواند زمان مناسبتری برای نوشیدن اولین فنجان قهوه باشد؛ زمانی که سطح کورتیزول در حال کاهش است و بدن پاسخ بهتری به کافئین میدهد. خرید قهوه و مصرف منظم آن با توجه به نیاز بدن، موجب بهبود عملکرد شما در طول روز میشود.
در کنار زمان مصرف، انتخاب نوع قهوه نیز اهمیت دارد؛ برخی با خرید قهوه عربیکا طعمی ملایمتر را ترجیح میدهند و برخی با خرید قهوه روبوستا به دنبال کافئین بالاتر هستند. انتخاب از برندهایی مانند دنیلوس زمانی رضایتبخشتر است که هم کیفیت را در نظر بگیرید و هم زمان مناسب نوشیدن قهوه را رعایت کنید.
